با دانشمند آمریکایی مخترع ماسک فیلتردار N95 آشنا شوید

Man standing in front of a house holding an N95 mask (© Kathy Tsai)
پیتر سای، مخترع ماسک های فیلتردارN95 در خانه اش در ناکسویل، تنسی. (© Kathy Tsai)

وقتی در سال های دهه ۱۹۱۰، پیتر سای ماسک فیلتردار  N95 را اختراع کرد، هرگز فکر نمی کرد که ده ها سال بعد این ماسک جان میلیون ها نفر را نجات خواهد داد.

حال، در طول همه گیری کووید-۱۹، این ماسک که می تواند ویروس ها و باکتری ها را به دام بیندازد، توسط امدادگران اضطراری، متخصصان پزشکی و افراد در معرض خطر در سراسر جهان استفاده می شود.

سای گفت: “اختراع من فقط یک اختراع معمولی در یک زمان فوق العاده است.”

بیش از یک دهه طول کشید تا سای الیاف الکترونیک مورد استفاده در ساخت ماسک های N95 را توسعه دهد.

سای در ۱۹۸۱ برای تحصیل در دانشگاه ایالتی کانزاس از تایوان به ایالات متحده مهاجرت کرد، و پس از گذران بیش از ۵۰۰ واحد در رشته های مختلف مانند مهندسی و علوم سخت، یعنی معادل شش دوره دکترا، مدرک دکترا در علوم مواد را کسب کرد.

سای به دنبال استاد خود از دانشگاه ایالتی کانزاس به دانشگاه تنسی در ناکسویل رفت، و نهایتاً خودش در آنجا شروع به تدریس کرد.

سایدر این دانشگاه یک تیم تحقیقاتی را برای توسعه پارچه ای که هوا را با جذب ذرات از طریق الیاف با بار الکتریکی فیلتر می کند، تشکیل داد. در ۱۹۹۲، این تیم پارچه ای متشکل از هر دو بار مثبت و منفی را به وجود آورد که ذرات- مانند گرد و غبار، باکتری ها و ویروس ها- را جذب می کرد و ۹۵ درصد از آنها را پیش از عبور از ماسک پالایش می کرد.

سای گفت: “هدف اصلی استفاده از این الیاف شارژ شده برای فیلترهای هوا مانند فیلترهای منزل بود.”

Rows of white masks with yellow straps (© Shutterstock)
ماسک های فیلتردار N95 مانند اینها، ۹۵ درصد از ذرات موجود در هوا، از جمله ویروس کرونا را پالایش می کنند. (© Shutterstock)

این اختراع منجر به ایجاد ماسک های N95 شد، زیرا این نیز نوعی فیلتر هوا است که برای استفاده شخصی افراد طراحی شده است. ماسک N95 در ابتدا برای کارگران ساختمانی در محیطی پر از گرد و غبار برای جلوگیری از وارد شدن ریز ذرات به ریه طراحی شده بود.

به گفته سای، مراکز کنترل بیماری های ایالات متحده در ۱۹۹۶ پی برد که ماسک N95 همچنین می تواند ویروس ها را جذب و از وارد شدن آنها به بدن جلوگیری کند. وقتی پارچه سای با طرح ماسک پزشکی تولیدکننده 3M ترکیب شد، نتیجه آن ماسکی بود که از آن زمان تاکنون توسط متخصصان پزشکی در سراسر جهان مورد استفاده قرار گرفته است.

سای در سال ۲۰۱۸ بازنشسته شد. اما وقتی با همه گیری گسترده کووید-۱۹جهان با کمبود ماسک هایN95  روبرو گشت، او دوباره دست به کار شد و برای یافتن مؤثرترین نحوه ضدعفونی کردن ماسک ها و استفاده مجدد از آنها روزی ۱۸ تا ۲۰ ساعت کار می کرد.

در حالیکه جوشاندن، گرم کردن و استفاده از الکل همه باعث کاهش کارایی این ماسک ها می شدند، سای دریافت که گرم کردن ماسک ها در فر با دمای ۷۱ درجه سانتیگراد مؤثر واقع می شود. به گفته سای، بهترین راه کنار گذاشتن ماسک و عدم لمس آن به مدت هفت روز است تا ویروس بطور طبیعی از بین برود. اگر ویروس برای مدت طولانی میزبان پیدا نکند، روی سطح ماسک می میرد.

سای می گوید، حتی اگر کسی ماسک N95 نداشته باشد، استفاده از ماسک پارچه ای برای پوشاندن بینی و دهان برای کاهش شیوع کووید-۱۹ بهتر از هیچ چیز است.

او می گوید: “همه باید ماسک بزنند.”